ხშირად უგუნებობას, ზურგის ტკივილსა და მუდმივ დაღლილობას ამინდის ცვლილებას, გადატვირთულ სამუშაო გრაფიკს ან უბრალოდ „ასაკს“ ვაბრალებთ. თუმცა, სტატისტიკის თანახმად, ამ ერთი შეხედვით ბანალური სიმპტომების მიღმა უმეტესწილად ერთი კონკრეტული მიზეზი — D ვიტამინის დეფიციტი იმალება.
D ვიტამინი, რომელსაც ხშირად „მზის ვიტამინსაც“ უწოდებენ, სინამდვილეში ჰორმონია. ის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ჩვენი ძვლებისთვის, იმუნიტეტისა და ფსიქიკური ჯანმრთელობისთვის.
მოდით, გავარკვიოთ, როგორ გვაძლევს ორგანიზმი სიგნალს, რომ მზე და D ვიტამინი გვაკლია.
D ვიტამინის დეფიციტის 5 ფარული სიმპტომი
თუ ქვემოთ ჩამოთვლილი ნიშნებიდან რამდენიმე გაწუხებთ, დიდი შანსია, თქვენი ორგანიზმი დახმარებას ითხოვდეს:
1. ტკივილი ძვლებსა და ზურგის არეში D ვიტამინის მთავარი ფუნქცია ორგანიზმში კალციუმის შეწოვის უზრუნველყოფაა. როდესაც ეს ვიტამინი გვაკლია, კალციუმი ძვლებში ვეღარ ხვდება. ამიტომ, ზურგის, წელისა და სახსრების მუდმივი, ყრუ ტკივილი დეფიციტის ერთ-ერთი პირველი ნიშანია.
2. ცუდი განწყობა და დეპრესია შემჩნეული გაქვთ, რომ მოღრუბლულ ამინდში ან ზამთარში ხასიათი გიფუჭდებათ? D ვიტამინი პირდაპირ მონაწილეობს ტვინში სეროტონინის (ბედნიერების ჰორმონის) გამომუშავებაში. მისი ნაკლებობა ხშირად იწვევს აპათიას, უმოტივაციობას და ე.წ. სეზონურ დეპრესიას.
3. კუნთების სისუსტე და სპაზმები გარდა ძვლებისა, D ვიტამინი კუნთოვანი ბოჭკოების ნორმალურ მუშაობაზეც აგებს პასუხს. თუ ვარჯიშის ან ფიზიკური დატვირთვის გარეშეც გრძნობთ კუნთების ტკივილს, სიმძიმეს ან გაწუხებთ კრუნჩხვები (სპაზმები), შესაძლოა ეს დეფიციტის ბრალი იყოს.
4. ქრონიკული დაღლილობა ისევე როგორც რკინისა და B12-ის ნაკლებობისას, D ვიტამინის დეფიციტის დროსაც ადამიანი თავს მუდმივად გამოფიტულად გრძნობთ. ძილის რეჟიმის მოწესრიგების მიუხედავად, დილით გაღვიძება მაინც გიჭირთ და ენერგია არ გყოფნით.
5. ხშირი ავადობა და სუსტი იმუნიტეტი D ვიტამინი ჩვენი იმუნური სისტემის „მთავარი მეთაურია“. ის ეხმარება უჯრედებს ვირუსებსა და ბაქტერიებთან ბრძოლაში. თუ ამჩნევთ, რომ გაციება და სასუნთქი გზების ინფექციები თქვენი ხშირი სტუმარი გახდა, დროა, ვიტამინების მარაგი გადაამოწმოთ.
ვინ არის რისკის ჯგუფში და როგორ მოვიქცეთ?
მიუხედავად იმისა, რომ საქართველო მზიანი ქვეყანაა, ადამიანების უმეტესობა დღის დიდ ნაწილს დახურულ სივრცეში (ოფისებში, სახლში) ატარებს. მზისგან დამცავი კრემების გამოყენება (რაც კანისთვის აუცილებელია) ასევე ბლოკავს D ვიტამინის სინთეზს.
როგორ შევივსოთ მარაგი?
- მზე: დღეში 15-20 წუთით მზეზე ყოფნა (სახისა და მკლავების მიფიცხება) საუკეთესო ბუნებრივი წყაროა.
- საკვები: ჩართეთ რაციონში ცხიმიანი თევზი (ორაგული, სკუმბრია), კვერცხის გული და სოკო.
- საკვები დანამატები: რადგან მხოლოდ საკვებით D ვიტამინის საჭირო დოზის მიღება თითქმის შეუძლებელია, ხშირად საჭირო ხდება წვეთების ან კაფსულების მიღება.
⚠️ გაფრთხილება: არ მიიღოთ D ვიტამინი თვითნებურად! ჭარბი დოზა ორგანიზმისთვის ტოქსიკურია. აუცილებლად ჩაიტარეთ სისხლის ანალიზი (25-OH ვიტამინი D) და დანიშნულება ექიმს მიანდეთ.
